Pikarski

Półkozic

Pikarski h. Półkozic, vel Pikartski, Pikarcki, błędnie Piekarski, rodzina mazowiecka. Pisali się z Pikart i Lekarcic w ziemi czerskiej.

Nazwisko wzięli od wsi Pikarty (Picarthi), w ziemi czerskiej, pow. grójecki, parafia Goszczyn. Obecnie, wieś ta nosi nazwę Piekarty i jest położona w woj. mazowieckim, pow. Białobrzegi, gm. Promna. Piekarty aż do pierwszej połowy XX wieku były folwarkiem szlacheckim zwanym Piekarty-Kożuszki. 

Przodkiem rodu był Jan, sędzia ziemi czerskiej, który otrzymał 1400 r. od księcia mazowieckiego Siemowita (Ziemowita) miasto Latowicze oraz liczne wsie w tym Piekarty. Latowicze wróciły pod zarząd książęcy a Piekarty stały się siedzibą rodową następcy Jana, jednego z jego potomków, a mianowicie Przecława, podstolego czerskiego. 

W połowie XVII wieku Anna Pikarska wyszła za mąż za Stanisława Biejkowskiego wnosząc w posagu Piekarty. Po Biejkowskich w XVIII wieku wieś należała do różnych rodów ziemiańskich, aż trafiła w ręce Domańskich. 

Najbardziej znanym z rodziny jest Adrian Pikarski (1615-1679), jezuita, kaznodzieja, polemista, nauczyciel, pamiętnikarz, kapelan obozowy S. Czarnieckiego od 1655 r., kaznodzieja królewski Jana II Kazimierza od 1661 r., spowiednik i kaznodzieja królowej Polski Ludwiki Marii Gonzagi w latach 1661-1667, kaznodzieja również Jana III Sobieskiego 1674 r.; biskup nominat kijowski 1677 r. (PSB t. 26/220; IPSB; Pam. Poczob.; Enc. wiedzy o jezuitach [błędnie Piekarski]).

Pikarscy herbu Półkozic wylegitymowali się ze szlachectwa w Królestwie Kongresowym w latach 1836-1862.

Dworzaczek wymienia także Pikarskich z Pikart w pow. kaliskim.

Genealogia
(osób: 45)

• BALTAZAR (Balcer) Pikarski z Lekarcic h. Półkozic (ok. 1775-po 1839), s. Filipa i Marianny vel Marcjanny Leszczyńskiej, starościc korabiewski; zapewne dziedzic dóbr Gołki, parafia Cielądz, pow. Rawa Mazowiecka, 1812 r.; wylegitymował się ze szlachectwa w Królestwie Kongresowym 1839 r. z herbem Półkozic; w aktach także: Balcer Pikarski, błędnie: Piekarski (Urus.; MK Cielądz); ż. (ok. 1804) Karolina Szamota h. Prawdzic (ok. 1784-1812); zm. we wsi Gołki, parafia Cielądz, pow. Rawa Mazowiecka, lat 28, mąż Baltazar, uwagi: zapisana błędnie jako voto Piekarska, zamiast Pikarska (MK Cielądz); w aktach także: Karolina Szamotówna, Szamocianka; dzieci: Izabela, Klementyna.

• ZOFIA Pikarska z Pikart h. Półkozic (ok. 1740-po 1786), c. Aleksandra i Anny Kaczkowskiej h. Pomian; jako wdowa po ol. Jakubie Łojeskim proces pw. Antoniemu Kolczyńskiemu, podczaszycowi inowrocławskiemu, ceduje synowi swemu Marcinowi Ł. (Dw. Teki; AGZ Gniezno); m. (ok. 1760) Jakub Łojewski (ok. 1730-p. 1786); w aktach także: Łojeski; dzieci: 1/ Marcin Łojewski (ok. 1760-po 1786).

Źródła: Bork. Spis 315; Dw. Teki (Monografie); Nies.; SGKP t. 8/76; Urus. t. 14/1-2; Wikipedia.